Stradanje stanovništva općine Crkveni Bok 1943. i 1944.

ZAGREB - Novi broj “Tragova: časopisa za srpske i hrvatske teme” (god. 3, br. 2, 2020) objavljen je na portalu hrvatskih znanstvenih i stručnih časopisa Hrčak. U njemu se između ostalih, nalazi naučni rad ""Vaša pobjeda, naša osveta." Stradanje stanovništva općine Crkveni Bok 1943. i 1944."  autora Milana Radanovića iz Arhiva Srba u Hrvatskoj.

U radu su hronološki prikazani zločini 1. UOZ nad srpskim stanovništvom općine Crkveni Bok tokom Drugog svjetskog rata s naglaskom na zločine iz 1944. budući da je stradanje mještana tokom te godine ostalo u sjenci događaja i stradanja iz 1942. Stanovnici općine su nekoliko puta bili internirani u logor Jasenovac. Oko hiljadu mještana, interniranih 13. oktobra 1942, ubrzo je pušteno iz logora. Na osnovu novih izvora po prvi put možemo govoriti o približnom broju (oko 90) mještana ubijenih 13. oktobra 1942. U nekoliko navrata tokom 1944. pripadnici 1. UOZ upadali su u općinu, hvatali, ubijali ili internirali mještane. Najmasovnija ponovna internacija dogodila se 22. avgusta 1944. kada je u selima ubijeno oko 30 te internirano oko 220 mještana.

Niko od interniranih nije preživio rat. U radu su obrađeni i napadi snaga njemačkog okupatora na sela općine Crkveni Bok tokom 1943. i 1944, kada je ubijeno preko 20 mještana. U radu su rekonstruirane struktura i aktivnosti 8. satnije 1. UOZ i ustaške milicije iz Puske, koje su najviše bile involvirane u zločine nad mještanima općine Crkveni Bok tokom 1944. Važan dio rada odnosi se na nastanak i djelovanje Samozaštitne brigade Banija, kolaboracionističke milicije koja je djelovala u nekoliko srpskih mjesta na Baniji, uključujući i općinu Crkveni Bok.

Većina podataka navedenih u radu zasniva se na istraživanju i analizi dosad nekorišćene arhivske građe. Istraživanje je otkrilo identitete nekoliko desetina dosad neregistriranih žrtava logora Jasenovac.

Rad možete pročitati u PDF formatu na sajtu Hrcak.srce.hr